Vizyon Misyon
Referanslar
Basýnda 4M Marka Tescilinin Önemi
Av. Z. Emre KURT
emrekurt@4m.com.tr
www.emrekurt.av.tr
Türk Hukuku’nda, markalar ile ilgili düzenleme 556 Sayýlý Markalarýn Korunmasý Hakkýndaki Kanun Hükmünde Kararname’dir (MarKHK olarak anýlacaktýr)
Marka hukuku açýsýndan koruma saðlanabilmesi için markanýn Türk Patent Enstitüsü(TPE olarak anýlacaktýr) nezdinde kararnamenin hükümlerine göre tescil edilmelidir. Tescil ile 3. kiþilere marka üzerindeki hak sahipliði duyurulur.
Tescilde öncelik ilkesine göre marka olarak tescil edilmiþ veya tescil için baþvurusu yapýlmýþ bir iþaret daha sonra ayný mal veya hizmetlerle için baþkasý tarafýndan tescil ettirilemez. Markayý önce tescil ettiren o iþaret üzerinde tescil edilen mal veya hizmetler yönünden tekel hakký kazanýr ve daha sonra baþkalarýnýn bu ibareyi marka olarak tescil etmesine engel olabilir.
Öncelik ilkesi tescil edilmiþ iþaretin aynýsý olmamakla beraber ayný veya ayýrt edilemeyecek derecede benzeri iþaretleri de kapsar. Ayrýca markanýn konusunu oluþturan mal veya hizmetler yanýnda bu mal veya hizmetlerle ayný türde olan mal veya hizmetleri için de uygulanýr.
Öte yandan, marka sistemimizde tescil esas olmakla beraber hem Yargýtay yerleþik uygulamasýnda hem de doktrindeki otoriteler marka hakkýnýn kullaným yoluyla kazanýldýðý konusunda hem fikirdir. Dolayýsýyla, kullaným marka hakkýný tescille kazanýldýðý kuralýnýn istisnasýný oluþturur.
Uygulamada marka tescilinin önemi kavranmadýðý için çeþitli iþaretler tescilsiz olarak uzun yýllar ticarette kullanýlmakta ancak bir baþka kiþi/þirketin bu ibareyi tescil ettirmesi üzerine harekete geçilerek önceden kullanýma ve/veya kötü niyete dayalý olarak itirazlar yapýlmakta, davalar açýlmaktadýr. TPE nezdinde ileri sürülen itirazlar ve açýlan davalarda markanýn uzun ve yoðun kullanýmýný ispat etmek gerekmekte, bu ispat þartýnýn yerine getirilememesi ise marka hakkýnýn kaybý neticesini doðurmaktadýr.
Örnekle açýklamak gerekirse; diyelim ki Çözüm markasý perakende satýþ hizmetlerinde uzun yýllardan beri yoðun olarak tescilsiz kullanýlmaktadýr. Bu markanýn rakibi olan firma Hakiki Çözüm markasýný Çözüm kocaman ve hakiki küçücük yazýlacak þekilde tescil ettirmiþtir. Çözüm ibaresini önceden beri kullanan firma önceden kullaným suretiyle hak sahibi olduðu Çözüm markasýna karýþýklýk yaratacak derecede benzer olduðu gerekçesiyle Hakiki Çözüm markasýnýn tesciline itiraz edebilir veya bu marka tescil edilmiþse iptal davasý açabilir. Ancak Çözüm markasý 1995’ten beri kullanýlýyorsa bu tarihten itibaren ki kullaným belgelerle ispat edilmelidir. Son birkaç yýla ait kullaným ispatlanabiliyorsa enstitü ve mahkemeler daha önceki tarihlerdeki kullanýmý göz önüne alamaz, bu nedenle de önceki tarihli kullaným hakkýnýn doðmadýðýna hükmedebilir.
Ayrýca, tescilsiz bir markanýn bu þekilde uzun yýllar sürebilecek bir uyuþmazlýk konusu olmasý markanýn geleceði konusunda endiþe yaratabilmekte ve bu da markaya yapýlacak yatýrým konusunda çekingen davranýlmasýna yol açabilmektedir.
Durum böyle olmakla beraber, uygulamada tescilsiz olarak kullanýlan ibarenin üzerinde kullaným yoluyla hak sahipliðini ispat etme konusunda sýkýntýlar yaþanmaktadýr. Mahkemeler marka üzerinde gerçek sahipliðinin kabulü konusunda yoðun ve yaygýn kullanýmýn kanýtlanmasý þartýný aramaktadýrlar. Yoðun ve yaygýn kullaným ise genelde faturalar, satýþ/sipariþ fiþleri, üzerinde tarih yazan faturalarla kanýtlanmaktadýr.
Her halükarda, uzun zamandýr kullanýlan ve yatýrým yapýlan bir markanýn bu þekilde uzun ve masraflý prosedürlere konu olmasý iþletmelere maddi manevi zarar vermekte ve tartýþmalý bir hale gelen markaya yapýlacak yatýrýmlar konusunda tereddütler doðabilmektedir.
Bu nedenle iþletmeler markasal olarak kullanýlan veya bu þekilde kullanýlma ihtimali olan kelime, þekil, harf, sayý veya bunlarýn bileþiminden oluþan iþaretleri hiç tereddüt etmeden tescil ettirmeliler ve tescil sýrasýnda gelecek bir itirazý ve/veya daha sonra açýlacak hükümsüzlük davasý ihtimalini ortadan kaldýrmak için de marka tescilinden önce yetkin bir marka vekili vasýtasýyla araþtýrma yapýlmalýdýr.
Marka tesciliyle 10 yýllýk bir koruma saðlanmakta ve 10 yýllýk süre sonunda yatýrýlacak bir harç vasýtasýyla tescil yenilenebilmektedir. Marka tescili için marka velilerine verilecek bir ücret ve ödenecek harçlar bu tescilin maddi tarafýný oluþturmaktadýr.
SONUÇ
Marka oluþturmak pahalý, zor ve zaman alýcý bir iþtir ancak marka bir kez oluþturulunca uzun süre nimetlerinden faydalanmak mümkün olmaktadýr. Bu kadar önemli bir deðerin hukuken korumaya alýnmasý kadar doðal bir þey olamaz. Bu nedenle yukarýda detaylý bahsedilen sakýncalarý önlemek için; ürünler deneme amaçlý piyasaya çýkartýlacak veya hizmetler deneme amaçlý verilecek duruma göre ticaretin devamý durumu deðerlendirilecek dahi olsa marka tescili ihmal edilmemeli ve marka hakkýnýn kullanýlmayacaðýnýn anlaþýlmasý üzerine 10 yýlýn sonunda yenileme yapýlmayarak marka hakký sona erdirilmelidir.
Av. Dr. Cahit SULUK Markanýn Hukuken Korunmasý , www.fikrimülkiyet.com
Kayýtlý Yorum Bulunamadý
Yorum Yaz
Tarih :05.10.2010 17:28
Okunma :1
Bu Haberi Paylaþ 
En Çok Okunan 10 Haber
- Yeni Teþvik Sistemi Nedir ve Nasýl Uygulanýr?
- Yeni Teþvik Yasasý ve Giriþimcilik Etkisi
- Yurtdýþý Marka Ýzlemenin Önemi
- Hayvancýlýkta Hazine Desteði
- Bazý Ýllerdeki Sektörel Kümelenme Çözülecek
- Diðer Teþviklerden Bir Farký Yok
- Kriterler Ciddiyetten Uzak
- Yatersiz Kaynakla Tersine Göç Olmaz
- Büyük Yatýrýmlarda Destek Sýnýrlý
- Fikri Mülkiyet Sistemi ve Fikri Mülkiyet Hakarýnýn Korunmasý
